Menu Winkelmand Bekijk onze diensten

 

  • In 2026 worden de keuringseisen voor woningen strenger door een herziening van de NTA 8060 en nieuwe Europese energieprestatie-eisen. Een bouwtechnische keuring geeft zichtbare gebreken en kosteninschattingen, maar dekt geen verborgen problemen. Het is essentieel om beide aspecten, bouwtechnisch en energie, in de voorbereiding te betrekken voor een juiste woningprocedure.

Veel particulieren en vastgoedprofessionals gaan ervan uit dat keuringseisen voor woningen min of meer vaststaan. Dat is een misverstand dat bij woningtransacties duur kan uitpakken. In 2026 veranderen de regels op twee fronten tegelijk: de norm voor bouwtechnische keuringen wordt herzien én nieuwe Europese energieprestatie-eisen treden in werking. Als u wilt weten wat zijn keuringseisen 2026 precies inhouden, dan is dit het moment om uw kennis bij te spijkeren. Dit artikel geeft u een helder en praktisch overzicht van de actuele eisen, de nieuwe normen en wat dit concreet betekent bij de aan- of verkoop van een woning.

Inhoudsopgave

Belangrijkste inzichten

Punt Details
NTA 8060 wordt herzien De norm voor bouwtechnische keuringen wordt in 2026 scherper, met duidelijker onderscheid tussen basiskeuring en specialistisch onderzoek.
EPBD IV treedt in werking Europese energieprestatie-eisen rond zonnepanelen en laadpalen gelden verplicht vanaf 29 mei 2026.
Geen wettelijke verplichting keuringsinhoud Er bestaat geen wet die de exacte werkwijze bij woningkeuringen vastlegt, waardoor kwaliteitsverschillen mogelijk zijn.
Rapportage is uw beslissingsdocument Een bouwtechnisch rapport met gebreken en kostenindicaties is het basisdocument voor kopers én verkopers.
Kies het juiste keuringstype Basiskeuring, aankoopkeuring en specialistisch onderzoek hebben elk een eigen toepassingsgebied en doel.

Keuringseisen 2026: de actuele normen uitgelegd

De basis voor elke bouwtechnische woningkeuring in Nederland is de NTA 8060:2021 norm. Deze norm beschrijft een visuele basisinspectie waarbij een inspecteur zichtbare gebreken vastlegt en kostenindicaties geeft. Het gaat dus om wat met het blote oog waarneembaar is, niet om verborgen constructiefouten of technische installaties die achter wanden schuilgaan.

Wat maakt 2026 anders? De NTA 8060 wordt herzien, en die herziening heeft één duidelijk doel: de norm scherper afbakenen tussen wat een basiskeuring wél en niet omvat. Opdrachtgevers hadden tot nu toe vaak te hoog gespannen verwachtingen over wat een standaardkeuring oplevert. Dat leidde tot teleurstelling én juridische discussies achteraf.

Bij een basiskeuring worden de volgende onderdelen altijd beoordeeld:

  • De staat van het dak, dakbedekking en dakgoten
  • Gevels, kozijnen, ramen en deuren op zichtbare gebreken
  • Vloeren en fundering voor zover visueel toegankelijk
  • Binnenwanden, plafonds en trap op scheurvorming en vochtplekken
  • Technische installaties zoals cv-ketel en elektra op leeftijd en zichtbare staat
  • Kelders, kruipruimtes en zolders voor zover betreedbaar

De herziening introduceert ook optionele modules, waarbij elke module verwijst naar een bestaande NEN-norm. Denk aan funderingsonderzoek volgens NEN 8700 of asbestinventarisatie. Op die manier wordt specialistisch onderzoek een formeel aanvullende stap, los van de basiskeuring, met eigen documentatie en eigen normen.

Pro-tip: Vraag bij het aanvragen van een keuring altijd expliciet welke onderdelen vallen onder de basiskeuring en welke modules eventueel aanvullend worden toegepast. Zo voorkomt u verrassingen achteraf.

Energieprestatie-eisen en bouwtechnische keuringen

In 2026 spelen er naast de bouwtechnische norm ook nieuwe energieprestatie-eisen mee. Dat heeft te maken met de implementatie van de Europese EPBD IV-richtlijn. Wat houdt dit precies in, en waarom is dit relevant voor uw woningkeuring?

Hier zijn de vier stappen die u moet begrijpen om het verband te zien:

  1. EPBD IV treedt in werking. Vanaf 29 mei 2026 gelden nieuwe Europese regels over de energieprestatie van gebouwen. Dit betreft onder andere eisen rond zonnepanelen, laadpalen en technische bouwsystemen.
  2. Energielabels worden strenger beoordeeld. De EPBD IV-regels beïnvloeden direct hoe energielabels worden vastgesteld en geverifieerd. Een verouderd energielabel kan bij verkoop discussie geven over de werkelijke staat van de woning.
  3. BENG en Bbl als toetsingskader. Woningen worden beoordeeld aan de hand van de Bijna Energieneutrale Gebouwen-norm (BENG) en het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Deze normen bepalen de minimale energieprestatie-eisen voor nieuwbouw én voor bestaande bouw bij ingrijpende renovaties. Een overzicht van actuele BENG en Bbl-normen helpt u begrijpen welke lat uw woning moet halen.
  4. Bouwtechnische en energieprestatie-eisen komen samen. Voor vastgoedprofessionals is het cruciaal om beide beoordelingskaders te kennen. Een rapport dat alleen de bouwtechnische staat beschrijft zonder verwijzing naar het energielabel, geeft een onvolledig beeld.

Het praktische gevolg? Een woning die bouwtechnisch prima in orde is, kan toch discussie opleveren als het energielabel niet up-to-date is of niet aansluit op de nieuwe EPBD IV-eisen. U doet er goed aan om beide aspecten mee te nemen in uw voorbereiding, zeker als u een woning koopt of verkoopt in 2026.

Wat dit betekent voor particulieren en vastgoedprofessionals

Een inspecteur bekijkt de isolatie rondom het schuifraam.

Nu u weet wat de normen inhouden, is de vraag: wat mag u in de praktijk verwachten? En wanneer schiet een basiskeuring tekort?

Een bouwtechnisch keuring levert u een rapport met een beschrijving van zichtbare gebreken, een risicoklasse per onderdeel en een kostenindicatie voor herstel. Dat rapport is het basisdocument op basis waarvan kopers, verkopers en geldverstrekkers beslissingen nemen. Het is geen garantie, maar het geeft u een gefundeerd beeld van de bouwkundige staat.

Wanneer is aanvullend onderzoek noodzakelijk? Dat hangt af van de signalen uit de basiskeuring. Enkele situaties waarbij u aanvullend specialistisch onderzoek serieus moet overwegen:

  • De inspecteur signaleert scheuren in de fundering of onregelmatige zakkingen van de vloer
  • Er zijn sporen van asbesthoudende materialen in de woning, zeker bij woningen gebouwd vóór 1994
  • De kruipruimte is slecht toegankelijk en er zijn tekenen van optrekkend vocht
  • Er zijn aanwijzingen voor houtrot in dragende constructiedelen of kap
  • De elektrische installatie is verouderd of niet gecertificeerd

Hoe leest u het rapport correct? Elke bevinding krijgt een urgentieaanduiding, vaak weergegeven in kleuren of codes. Rood betekent dat direct actie noodzakelijk is, geel dat onderhoud op termijn nodig is, en groen dat geen actie vereist is. Bekijk ook de kostenraming per categorie, want die geeft u direct een beeld van de financiële consequenties. Lees hier meer over het interpreteren van rapporten.

Pro-tip: Vraag de inspecteur na afloop van de keuring om een mondelinge toelichting. Zo kunt u direct vragen stellen over de meest urgente bevindingen en krijgt u een beter gevoel bij de kostenindicaties.

Er bestaat overigens geen wettelijke verplichting die de inhoud of werkwijze van bouwkundige keuringen vastlegt. Dat betekent dat kwaliteitsverschillen tussen inspecteurs en bureaus mogelijk zijn. Juist daarom is het kiezen van een gecertificeerd en onafhankelijk bureau een slimme stap.

Vergelijking van keuringen: welk type past bij u?

Niet elke keuring is hetzelfde. Het type keuring dat u kiest, bepaalt grotendeels wat u terugkrijgt aan informatie en zekerheid. Hieronder een vergelijking van de meest gebruikte keuringstypes.

Type keuring Geschikt voor Wat u krijgt Wanneer kiezen
Bouwkundige basiskeuring Kopers, verkopers, geldverstrekkers Rapport met gebreken, risico’s en kostenindicaties Altijd als startpunt voor een woningtransactie
Aankoopkeuring Particuliere kopers Uitgebreid rapport gericht op aankoopbeslissing Als u zekerheid wilt vóór het bod of ondertekening
Meeloopkeuring Kopers die snel een beeld willen Mondelinge toelichting tijdens inspectie, zonder schriftelijk rapport Bij een eerste oriëntatie of krappe tijdplanning
Specialistisch onderzoek Kopers of eigenaren bij gerichte problemen Diepgaand onderzoek naar specifiek probleem, bijv. funderingsonderzoek Bij signalen uit basiskeuring of bekende risicofactoren
Opleveringskeuring Kopers van nieuwbouw Rapport over gebreken bij oplevering nieuwbouwwoning Direct bij overdracht van nieuwbouwwoning

De aankoopkeuring is voor de meeste particulieren de meest geschikte keuze. U krijgt een volledig schriftelijk rapport dat u kunt gebruiken bij onderhandelingen en bij uw hypotheekaanvraag. De meeloopkeuring is lichter van opzet. U loopt mee met de inspecteur, maar ontvangt geen formeel rapport. Dat kan handig zijn voor een snelle oriëntatie, maar biedt minder houvast als er later discussie ontstaat over de staat van de woning. Lees meer over het kiezen tussen meeloop- en aankoopkeuring.

Infographic: verschil tussen een basiskeuring en een aankoopkeuring

Voor vastgoedprofessionals geldt dat transparantie over het gebruikte beoordelingskader in rapportages geen luxe is maar een beroepsvereiste. Vermeld altijd welke norm is toegepast, of dat nu NTA 8060 is of een aanvullende NEN-norm, en leg uit wat de reikwijdte van het rapport is.

Mijn visie: verwachtingsmanagement is het echte probleem

Ik werk al jaren met bouwkundige keuringen, en als ik één ding heb geleerd, dan is het dit: de meeste problemen rond woningkeuringen ontstaan niet door slechte inspecties. Ze ontstaan door verkeerde verwachtingen.

Ik zie het keer op keer. Een koper laat een basiskeuring uitvoeren en gaat ervan uit dat alle risico’s daarmee in kaart zijn gebracht. De inspecteur heeft zijn werk goed gedaan, maar de keuring geeft nu eenmaal alleen een visueel beeld. Verborgen vochtproblemen, funderingsinstabiliteit of asbest achter de betegeling? Dat valt buiten de scope van een standaard NTA 8060-keuring. Toch voelt de koper verrast als dit later boven water komt.

Wat ik vastgoedprofessionals en particulieren altijd aanraad: lees het rapport niet als een goedkeuringsverklaring, maar als een risicosignalering. Elke bevinding is een aanleiding voor een gesprek, niet het eindoordeel. Vraag uzelf af wat er staat en wat er misschien niet gemeten kon worden.

De herziening van de NTA 8060 in 2026 is in mijn ogen een stap in de goede richting. Meer duidelijkheid over wat een basiskeuring wél en niet omvat, helpt alle partijen. Maar de sector als geheel mag een grotere stap zetten richting standaardisatie en transparantie. Opdrachtgevers verdienen het om te weten wat ze kopen, letterlijk.

— Johan

Zekerheid bij uw woningkeuring met Schippers Bouwconsult

Als u een woning koopt, verkoopt of beheert, verdient u een keuring die aansluit op de actuele keuringseisen 2026 en uitgevoerd wordt door een onafhankelijk bouwkundig expert. Schippers Bouwconsult werkt al sinds 1999 voor particulieren, geldverstrekkers en vastgoedprofessionals door heel Nederland.

https://schippers-bouwconsult.nl

Of u nu een bouwkundig onderzoek wilt laten uitvoeren, een aankoopkeuring overweegt of juist behoefte heeft aan een NHG-geschikte bouwtechnische keuring, Schippers Bouwconsult levert rapporten die voldoen aan de herziene NTA 8060-norm. Rapporten worden standaard binnen vijf werkdagen opgeleverd, met spoedopties beschikbaar. Elk rapport bevat heldere kostenindicaties en concrete adviezen, zodat u gefundeerde beslissingen kunt nemen. Bekijk het volledige overzicht van keuringen en advies of lees meer over de juiste momenten voor een keuring via de pagina over wanneer een keuring uitvoeren.

Veelgestelde vragen

Wat zijn de keuringseisen 2026 voor woningen?

De keuringseisen 2026 zijn gebaseerd op de herziene NTA 8060-norm voor bouwtechnische keuringen en de nieuwe EPBD IV-energieprestatie-eisen die per 29 mei 2026 verplicht zijn. De basiskeuring omvat een visuele inspectie van zichtbare gebreken met kostenindicaties, aangevuld met optionele modules voor specialistisch onderzoek.

Wat is het verschil tussen een basiskeuring en een aankoopkeuring?

Een basiskeuring beschrijft de bouwtechnische staat op basis van de NTA 8060-norm met een minimale inspectielijst. Een aankoopkeuring is uitgebreider en gericht op de koopbeslissing, met een formeel rapport dat ook bruikbaar is bij hypotheekaanvragen en onderhandelingen.

Is een bouwtechnische keuring verplicht bij woningkoop?

Nee, er bestaat geen wettelijke verplichting voor een bouwtechnische keuring bij woningkoop. Toch wordt het sterk aanbevolen, want het rapport geeft u inzicht in gebreken, risico’s en herstelkosten die anders verborgen blijven tot na de koop.

Wat verandert er in 2026 aan de keuringseisen voor woningen?

In 2026 wordt de NTA 8060 herzien om het onderscheid tussen basiskeuring en specialistisch onderzoek scherper te maken. Tegelijkertijd treden EPBD IV-eisen in werking, die nieuwe verplichtingen stellen aan energieprestaties van gebouwen, waaronder eisen rond zonnepanelen, laadpalen en energielabels.

Wanneer is aanvullend specialistisch onderzoek nodig bij een keuring?

Aanvullend onderzoek is aan te raden als de basiskeuring signalen geeft van funderingsproblemen, mogelijke aanwezigheid van asbest, ernstig vochtschade of verouderde elektrische installaties. De herziene NTA 8060 maakt deze keuze straks formeel, met aparte modules voor elk specialisme.

Aanbeveling

Need help? Our team is just a message away